رابطه رهبری تحول آفرین وفرهنگ سازمانی بامدیریت دانش معلمان ابتدایی زن آموزش وپرورش ناحیه3شیراز- قسمت 15

رشد

صمیمیت وهمبستگی

فرهنگ سازمانی رابه چهاردسته:فرهنگ عقلایی،فرهنگ ایدئولوژیک،فرهنگ توافق ومشارکت و درانتها فرهنگ سلسله مراتبی تقسیم نمودهاند و نه نوع متغیرعمده سازمانی که در هریک از انواع فرهنگهای یادشده وضعیتی خاص دارند را معرفی کردهاند که عبارتنداز: هدف سازمان، معیارعملکردسازمان،مرجع اختیارسازمان،منبع قدرت،نحوه تصمیمگیری،سبک رهبری،شیوه پیروی و قبول معیارارزشیابی اعضاءوانگیزش کارکنان.به اعتقادآنهامیتوان فرهنگ هرسازمان راباتوجه به این متغیرهادریک گروه فرهنگی مشخص قراردارد (کوئین،1980).
جدول 2-3:مشخصات فرهنگ سازمانی براساس مدل کوئین(شریفزاده،1377)
2-1-2-2-3- مدل دیل وکندی
دیل و کندی برمبنای خصوصیات بازار چهارنوع فرهنگ سازمانی را شناسایی کرده و برای هر یک از این فرهنگها مثالهایی را ارایه کردهاند: 1) فرهنگ مردخشن[83](ریسک بالا/ بازخور سریع): افراد موجود در این فرهنگ خشن، فردگرا،خرافهپرست وریسکپذیرهستند. آنها از مدروزدست برنداشته وشیوه زندگی رایج را میپذیرند. این افراد ورزشهایی که به آنها اجازه میدهد به طورانفرادی عمل کنند(مثل اسکواش)راترجیح میدهندازتعاملات رقابتگونه لذت میبرندوبرای کارهای گروهی مناسب نیستند؛همچنین تحت فشارماهیت کوتاهمدت بعضی ازموقعیتهاقرارگرفته وبه ندرت از اشتباهاتشان درس میگیرند. سازمانهای مربوط به این فرهنگ میتوانند درحوزههای ساختمانسازی، لوازم آرایش، تلویزیون ورادیووشرکتهای مشاوره قرار بگیرند.
2)فرهنگ سختکوشی[84](ریسکپذیری پایین/بازخورسریع):افرادموجوددراین فرهنگ فروشندگانی عالی بابرخورددوستانه هستندکه خرافهپرست نبوده ولباسهای نسبتامعمولی وتیمهای ورزشی راترجیح میدهندودرمشارکت بادیگران هماهنگ هستند؛نرخهای بالای کاری ازخودبه جاگذاشته،راهحلهای سریعی برای موقعیتهای مشکلزاارایه میکنند.این افرادبه سازمانهایی ازجمله شرکتهای کامپیوتری،توزیعکنندگان اتومبیل وآژانسهای املاک مربوط هستند.این فرهنگ رامیتوان متناسب با موقعیت گاوشیرده[85]ماتریس مشاوران گروه بوستون[86]دانست که باسهم زیادبازارامابدون رشدهمراه است.
3)فرهنگ مشروط شرکتتان[87](ریسکپذیری بالا/بازخورآهسته):افراددراین فرهنگ ازلحاظ فنی لایق کسب اختیارهستند.آنهاتمایل دارندکه تصمیماتشانرامجدداکنترل کنند.این افرادمیتوانندپیشرفتهای علمی داشته وابهام راتحمل کنند.لباس وسبک زندگیشان نسبتامعمولی است ومقامی که درسازمان دارندباوضعیت آنهاسازگاراست؛ورزشهایی رادوست دارندکه تااتمام بازی نتیجه آن مشخص نیست (مثل گلف).این افرادبه عنوان الگوهای نقش ومربی برای اعضای جوانترسازمان عمل میکنند.سازمانهای دارای این قبیل افرادشامل شرکتهای نفتی،هوافضا،معدن وتولیدکنندگان کالاهای سرمایهای هستند.این سازمانهادرمعرض تغییرات کوتاهمدت بوده وممکن است بامشکلات مربوط به جریان نقدی مواجه شوند.این فرهنگ مناسب موقعیت،افزایش سهم بازارومحصول بوده که مشابه موقعیت ستاره درماتریس مشاوران گروه بوستون است.
4)فرهنگ فرآیندی[88](ریسک پایین/بازخورکند):افرادی که دراین فرهنگ قراردارندافرادی محتاط و محافظ موقعیتشان هستندکه به جزئیات نظم ووقتشناسی دریک محیط کاری بارویههای نسبتا مشخص توجه ویژهای دارندهمچنین زمان زیادی راوقف کارهایشان کرده وبه این مسأله توجه دارندکه جایی که تشریفات زایدوجودداردخلاقیت خریداری ندارد.این افرادبه یادداشتبرداری از مباحث مطرحشده تمایل داشته درزندگی میانهروی رادنبال میکنندوورزشهای کم اهمیت (مثل دویدن )را ترجیح میدهند.سازمانهای دارای این افرادشامل بانکداری، بیمه ،سازمانهای خدمات عمومی،آژانسهای دولتی وداروسازی میشوند(فرهنگی وهمکاران،1384).
درجدول 2-4این چهارفرهنگ نشان داده شدهاند.درمحورافقی بازخورودرمحورعمودی درجه ریسکپذیری قرارگرفتهاند.

فرهنگ مشروط سازمانتان
هوا-فضا
شرکتهای نفتی
شرکتهای سرمایهگذاری
فرهنگ مردخشن
رسانهها
شرکتهای مشاورهای
شرکتهای ساختمانسازی
بالا
درجه ریسکپذیری
پایین
فرهنگ فرآیندی
بانکداری
داروسازی
سازمانهای
خدمات عمومی
فرهنگ سختکوشی
صنایع کامپیوتری
توزیعکنندگان اتومبیل
خردهفروشان