بررسی مقررات بین المللی حاکم بر پیشگیری از جرم قاچاق انسان۹۴- قسمت ۴

بر طبق برخی نظریه ها، قاچاق انسان در زمره انواع جنایات سازمان یافته می باشد و در بین سایر جرایم سریع ترین رشد را دارد. تعداد افراد قابل توجه دخیل در این امر، منافع سرشار، درصد ایمنی قضایی بالا منجر به گسترش این نوع جنایت سازمان یافته شده است. جنایات سازمان یافته توسط گروه ها و با تشکیلات قوی و دارای نفوذ در بخش های مختلف ملی و بین المللی ارتکاب می یابند. مرتکبین جنایات سازمان یافته برخلاف سایر جنایات افرادی بی بضاعت و نیازمند نیستند، بلکه سازمان هایی با نوعی قواعد ضمنی الزام آور با سلسله مراتب و به شکل هرمی هستند که گاه دارایی آنها چندین برابر بودجه سالانه برخی کشورهاست (گلدوزیان، ۱۳۹۲،ص ۱۹).
این تشکیلات دارای نظام مندی در عملیات مجرمانه در سطح بین المللی هستند که با اعمال خشونت به فعالیت مجرمانه خود می پردازند. جنایات سازمان یافته فراملی، در سطوح ملی و بین المللی آثار زیانباری از خود برجای می گذارند که این آثار شامل ابعاد اقتصادی، سیاسی و فرهنگی است.
عکس مرتبط با اقتصاد
قاچاق انسان به عنوان یکی از جرایم سازمان یافته آثار منفی مختلفی را در سطوح ملی و بین المللی برجای می گذارد (گلدوزیان، ۱۳۹۲،ص ۱۹).

 

۱-۳- مهاجرت غیرقانونی و بین المللی

 

اصطلاح «مهاجر»[۵] در ماده ۱ و ۱ (a) از اساسنامه سازمان بین المللی مهاجرت[۶] عبارتست از:
کلیه مواردی را که در آن‌ ها تصمیم مهاجرت از سوی فرد مربوطه آزادانه و به دلیل راحتی شخصی و بدون دخالت هیچ عامل اجباری خارجی گرفته می شود. فرایند جا‌به‌جایی یا عبور از مرزهای بین المللی یا در داخل کشور به وقوع می‌پیوندد. این نوع جا‌به‌جایی جمعیت که از انواع مختلف جا‌به‌جایی افراد است، صرف‌نظر از مدت، ترکیب و آرایش و دلایل آن‌ ها را دربر می گیرد. (احمدی، ۱۳۸۲،ص ۲۶).
می­توان گفت مهاجرت، شکلی از تحرک جغرافیایی یا مکانی جمعیت است که بین دو واحد جغرافیایی انجام می گیرد.این تحرک باید به تغییر محل اقامت معمولی فرد از مبدا یا محل اقامت قبل از مهاجرت وی، به مقصد یا محل اقامت جدید بینجامد.(زنجانی،۱۳۸۰ص۱)
مهاجرت بین المللی به جا‌به‌جایی افرادی اطلاق می شود که کشور مبدأ یا کشور محل اقامت خود را به قصد استقرار دائمی یا موقت در کشوری دیگر ترک کنند. اصطلاح مهاجرت به عنوان یک فرایند جا‌به‌جایی وسیع مردم شامل جا‌به‌جایی پناهندگان، آوارگان، بی خانمان ها و قاچاق انسان و نیز نیروی کار مهاجر و مهاجران اقتصادی می شود. در مهاجرت اجباری جمع کثیری از مردم به هنگام درگیری‌ها و منازعات خانه خود را ترک می کنند، آنها گریخته یا به دلیل ترس از آزار و اذیت یا حوادثی که زندگی یا سلامت آنان را تهدید می کند مجبور به ترک خانه یا محل اقامت خود می شوند. دلایل متعددی چون اذیت و آزار، نقض حقوق بشر، ظلم، درگیری و نزاع، هجوم نظامی و فجایع طبیعی یا ساخته دست بشر از عوامل محرک جا‌به‌جایی اجباری است (احمدی، ۱۳۸۲،ص ۲۷).
ورود غیرقانونی می تواند به مفهوم عبور از مرز بدون رعایت شرایط لازم جهت ورود به کشور مورد‌نظر باشد.

 

۱-۴- فروش کودکان

 

فروش کودکان به معنای هرگونه اقدام یا معامله ای است که فردی یا گروهی از افراد، کودکی را در ازای مبلغی و یا سایر ملاحظات به دیگری منتقل می کند. فروش با قاچاق مفهوم مشترک دارد، به جز آن که قاچاق عملی است که طی آن کودک انتقال داده می شود (احمدی، ۱۳۸۲،ص ۲۸).

 

۱-۵- فساد و انحطاط اجتماعی[۷]

 تصویر درباره جامعه شناسی و علوم اجتماعی
 

حالت یک گروه و جامعه ای است که یک نسبت غیرعادی از فساد فردی دارد. انحطاط اجتماعی یک حالت اجتماعی است که با شکست و فروریختگی معیارهای اخلاقی اقتصادی یا فکری و معنوی مشخص می شود بدون این که معیارهایی همانند آن‌ ها را جانشین کنند. غالباً با عجز اعضای جامعه از همکاری و برگشتن به حالت اولیه همراه است (عراقلی، ۱۳۸۹،ص ۳۰).

 

۱-۶- تجاوز[۸]

 

رابطه تجاوز و قاچاق انسان را باید در این موضوع جستجو کرد که هر ساله شمار قابل توجهی از کودکان در سراسر جهان به اجبار وارد زنجیره ها و شبکه های تجاوزات جنسی می­شوند. تجاوز برحسب تعداد متجاوزین، می تواند به صورت فردی یا گروهی باشد. در تجاوز فردی متجاوز به تنهایی و معمولاً برای هوسرانی مرتکب این عمل می شود. هرچند می تواند با انگیزه های دیگری نیز باشد. قربانی معمولاً سن کمتری دارد و با متجاوز آشناست. تجاوز گروهی معمولاً در قالب باند یا گروه است و غیر از انگیزه‌های جنسی، بسیاری اوقات برای از بین بردن شخصیت و مقاومت فرد و آماده شدن وی برای روسپی‌گری انجام می شود (عراقلی، ۱۳۸۹،ص ۳۱).
۱-۶-۱- تجاوز با قدرت: بیش از ۵۰ درصد تجاوزات را دربر می گیرد. در این نوع تجاوز زمینه تعرض از پیش تدارک دیده شده است. و فرد متجاوز معمولاً تخیلات مربوط به تجاوز جنسی را قبل از ارتکاب جرم دارد. انگیزه فرد نشان دادن قدرت از طریق تجاوز جنسی است و معمولاً قصد صدمه زدن به قربانی را ندارند، صرفاً قربانی را ربوده، زندانی کرده و مکرر مورد تجاوز قرار می دهد (عباچی، ۱۳۸۰،ص ۶۲).
۱-۶-۲- تجاوز با خشم: از نظر آماری در مقام دوم است. متجاوز معمولاً فردی تکانشی و دمدمی مزاج است و قربانی تجاوز را مورد بدرفتاری قرار می دهد. هدف وی سرافکندگی و تحقیر قربانی است و انگیزه وی خشم و نیاز به انتقام است. در واقع وی احساس تحقیر فروخورده خود را به قربانی فرافکنی می کند (عباچی، ۱۳۸۰،ص ۶۲).
۱-۶-۳- تجاوز همراه با دگرآزاری: در این نوع تجاوز متجاوز با وارد آوردن صدمات فجیع و وسیع می تواند موجب مرگ قربانی شود. در سال ۱۹۹۱ حدود ۳ درصد از کل موارد قتل زنان با تجاوز جنسی همراه بوده است. این نوع تجاوز از پیش برنامه ریزی شده و شامل شکنجه بیش از حد و مثله کردن قربانی می باشد (عباچی، ۱۳۸۰،ص ۶۳).
۱-۶-۴- آزار جنسی: هر نوع فعالیت جنسی با یک کودک قبل از سنی که بتواند رضایت قربانی داشته باشد برای لذت بردن یک فرد بزرگسال یا کودکی که تا حد قبل توجهی بزرگ می باشد، آزار جنسی اطلاق می شود (عباچی، ۱۳۸۰،ص ۶۴).

 

جهت دانلود متن کامل پایان نامه به سایت azarim.ir مراجعه نمایید.

 

۱-۷- فحشا[۹] یا روسپی‌گری[۱۰]

 

یکی از دلایل قاچاق انسان، استفاده از آنها در راه فحشا و روسپی گری است. فحشا و روسپی­گری معمولا طور مترادف استفاده می­شوند. فحشا را می توان به عنوان برآوردن “خواهش های جنسی”، در برابر “پول” تعریف کرد. عوامل بسیاری منجر به روی آوردن افراد به فحشا می شود که از میان آنها می توان به علل زیر اشاره کرد: بیکاری و فراوانی اوقات فراغت، تزلزل در نهاد خانواده، اعتیاد، فقر و اختلاف شدید طبقاتی، فقر فرهنگی، خوشگذرانی، شب نشینی، وجود صحنه های محرک، شرایط سخت ازدواج و سرکوب غرایز، عوامل درونی و مرضی، قرار گرفتن در معرض تجاوز، اختلاف سنی زوجین، وجود محل های فاسد و آلوده، دوستان فاسد، عدم پرورش صحیح غرایز، تنوع طلبی و … . فحشا نوعی رابطه جنسی خارج از محیط زناشویی است که در آن آدمی بخشی از اعضای بدنی خود را کرایه می دهد و از این طریق زندگی را گذرانده و یا به کسب لذت می پردازد (گلدوزیان، ۱۳۹۲،ص ۲۲).
روسپی در لغت به معنی زن فاحشه و بدکاره و نابکار استعمال می شود. روسپی از باب شیعه الشیء[۱۱] یا به رسم خنده بر زنان هرزه روسیاه به عنوان طعنه و تمسخر اطلاق شده است و در تعریف عملیاتی، روسپی به کسانی اطلاق می شود که از راه خودفروشی امرار معاش می کنند یا کسی که به دیگری خدمات جنسی می دهد و در ازای آن پول دریافت می کند. به نظر می رسد به عرضه کننده زمانی روسپی اطلاق می شود که این‌کار جهت کسب درآمد باشد. از طرف دیگر چون این تعاریف فارغ از عنصر جنسیت است می توان این گونه نتیجه گیری کرد که: بین زن و مردی که خود را در اختیار دیگران قرار می دهند، فرقی نیست و واژه روسپی برای مردان نیز می تواند اطلاق گردد (گلدوزیان، ۱۳۹۲،ص ۲۲).
روسپی گری با فروپاشی اجتماعات کوچک محلی و توسعه نواحی شهری بزرگ و تجاری شدن روابط اجتماعی ارتباط مستقیم دارد. در شهرهای کوچک محلی نمایانی روابط جنسی سبب کنترل این پدیده
می شود اما در شهرهای بزرگ ارتباطات پرخطر به علت ناشناخته ماندن به آسانی برقرار می شود. انواع گوناگون فحشا در جوامع امروزی وجود دارد.
امروزه “فحشا قانونی” توسط حکومت های ملی و محلی در بعضی کشورها پذیرفته شده است. اما در بیشتر کشورها فواحش به طور غیرقانونی فعالیت می کنند. فحشا و اعمال منافی عفت از دوران باستان وجود داشته است. در طول تاریخ “اروپا” به مرکز فساد بزرگ شبیه بود. پس از اواخر قرن ۱۸ این پدیده بیش از پیش در اروپا متداول شد. در اروپای قدیم به دلیل اینکه زنان و دختران طبقه پایین جزو املاک ارباب (فئودال) به حساب می آمدند و اجازه ازدواج نداشتند، رفتارهای خارج از چارچوب خانواده در بین آنها رواج داشت (گلدوزیان، ۱۳۹۲،ص ۲۳).

 

۱-۷-۱- تبیین فحشاء ناشی از قاچاق انسان

 

نظر به اینکه امروزه قاچاق انسان (اعم از کودکان، زنان و مردان) به قصد فحشاء و بهره کشی جنسی و اقتصادی از شکل سنتی آن خارج شده و به شکل «برده داری جنسی جدید» در سطح بین المللی مطرح شده است. زیرا درآمد زیاد حاصل از فحشاء و روسپی گری اجباری افرادی که از طریق قاچاق در روسپی خانه های بعضی از کشورها وادار به فحشاء می گردند موجب گردیده است که باندها و شبکه های سازمان یافته قاچاق انسان در سطح بین المللی بسیاری از زنان و کودکان را در کشورهای در حال توسعه با بهره گرفتن از ترفندهای گوناگون توسط این باندها قاچاق شده و به انحاء مختلف مورد بهره کشی جنسی و اقتصادی قرار می گیرند (گلدوزیان، ۱۳۹۲،ص ۵۸).
مجمع عمومی سازمان ملل متحد برای مقابله با شکل جدید بهره برداری جنسی از قربانیان از دسامبر سال ۱۹۴۵ تاکنون با تصویب کنوانسیون های متعدد ضمن منع قاچاق انسان به قصد بهره کشی جنسی اقدام نموده و به کشورهای امضاء کننده کنوانسیون توصیه های لازم را برای رعایت مصوبات کنوانسیون ها و عندالزوم پیش بینی مقررات خاصی در قوانین داخلی برای مقابله با این پدیده را نموده است. از آنجایی که جمهوری اسلامی ایران به عنوان عضو این سازمان بعضی از کنوانسیون ها را امضاء نموده و از سال ۱۳۷۲ تاکنون بعضی از اصول این کنوانسیون را ملاک وضع قوانین داخلی قرار داده است لذا این گونه مصوبات را می توان منابع ارشادی فحشاء ناشی از قاچاق انسان به حساب آورد. در اینجا به یکی از دو مورد از این مصوبات اشاره می کنیم:

 

 

    1. سازمان ملل متحد به منظور حمایت از حقوق کودک، برای نخستین بار در کنوانسیون ۱۹۸۹ بهره کشی جنسی از اطفال را منع نموده و در مقام حمایت از کودکان برآمده و به دول عضو توصیه نموده که تمام کشورهای طرف این کنوانسیون متعهد گردند که از کودکان در برابر تمام اشکال سوءاستفاده جنسی از کودکان حمایت کنند، جمهوری اسلامی ایران نیز در سال ۱۳۷۲ به این کنوانسیون ملحق گردیده است (عباچی، ۱۳۷۹،ص ۱۰۰).

 

  1. متعاقباً سازمان ملل متحد در تعقیب اعمال این سیاست حمایتی از کودکان در پروتکل پالرمو سال ۲۰۰۰ الحاقی به این کنوانسیون، خرید و فروش و قاچاق کودکان را منع نموده و به کشورهای طرف این کنوانسیون توصیه نموده که برای مقابله با این پدیده در قوانین داخلی ضمانت اجرای کیفری پیش بینی کنند. جمهوری اسلامی ایران در آذر ماه ۱۳۸۱ با تصویب قانون حمایت از کودکان و نوجوانان، هرگونه خرید و فروش، بهره کشی جنسی و به کارگیری کودکان به منظور ارتکاب اعمال مجرمانه از قبیل قاچاق را ممنوع و در ماده ۳ این قانون ضمانت اجرای کیفری، حبس از ۶ ماه تا یکسال و جزای نقدی و جبران خسارت وارده را پیش بینی کرده است (مصفا، ۱۳۸۳،ص۳۴).
  2. پایان نامه رشته حقوق

 

در قانون مبارزه با قاچاق انسان، پدیده فحشاء تعریف نشده است. مع هذا چون فحشاء و مصادیق آن در قانون مجازات اسلامی براساس موازین شرعی و ادله فحشا در بعضی از آیات قرآن کریم[۱۲] و احادیث وارده در این زمینه ذیل عناوین مجرمانه ای از قبیل زنا، لواط و قوادی در کتاب حدود و همچنین بعضی دیگر از اعمال منافی عفت غیر از مواقعه مانند، تقبیل، مضاجعه، روابط نامشروع، دایر کردن مرکز فحشاء و نظایر آنها در کتاب تعزیرات و مجازات های بازدارنده بر حسب مورد جرم انگاری شده و قابل تعقیب کیفری می باشد (عاملی، ۱۳۸۵، ص ۶۲).
اما در مورد فحشاء اتباع ایرانی ناشی از قاچاق انسان در خارج از کشور تا قبل از تصویب قانون مبارزه با قاچاق انسان در نظام ایران مصوبه خاصی برای مقابله با این پدیده وجود نداشت (گلدوزیان، ۱۳۹۲،ص ۵۹).

 

۱-۷-۲- فحشاء و عوامل تشکیل دهنده آن

 

فحشا اجباری ناشی از قاچاق که فرد را به خودفروشی در خارج از کشور توسط قاچاقچی وادار می کند به طوری که زمینه ایجاد رابطه جنسی بین زن و مرد را در قبال پرداخت مبلغی وجه از ناحیه (زانی) در نقش مشتری فراهم می نماید. در تعریف آن می توان گفت: این نوع فحشاء عبارت است از تن دادن اجباری فرد (بزه دیده) به ایفای روابط جنسی با افراد (مشتریان) در ازاء مبلغی وجه است صورت می گیرد (تبریزی، ۱۳۷۹،ص ۸۸).
با توجه به تعریف، در ارتباط با جرم قاچاق انسان به قصد فحشاء، عوامل انسانی ذیمدخل در وقوع جرم حداقل با اجتماع سه عامل انسانی زیر حاصل خواهد شد.

 

 

    • اولین عامل، کسی است که تحت تأثیر یکی از اعمال مجرمانه مذکور در ماده (۱) قانون مبارزه با قاچاق انسان، پس از انتقال به خارج از کشور وادار به فحشاء می گردد که در اصطلاح از او به نام (روسپی یا خودفروش) یاد می شود. شایان ذکر است که روسپی گری به عنوان یکی از جرایم علیه کرامت انسانی فرد مطرح می باشد، مقام انسان را به یک شیء که ما به ازاء مادی دارد تنزل می دهد.

 

    • دومین عامل نیز کسی است که برای رفع نیازهای غریزه جنسی خود در نقش مشتری و در ازاء پرداخت وجه به ارضاء غریزه جنسی خود می پردازد.

 

  • سومین عامل، عبارت است از کسی یا کسانی که شخصاً به کمک افراد دیگری زمینه ایجاد ارتباط جنسی بین روسپی و مشتری را در خارج از کشور فراهم می نمایند و از این راه بیشترین بهره مالی را می برند که در قانون، قاچاقچی انسان محسوب می گردند (تبریزی، ۱۳۷۹،ص ۹۰).

 

طبق تحقیقی که در زمینه قاچاق انسان به قصد فحشاء در خارج از کشور به عمل آمده است زنان و دختران و کودکان ایرانی که توسط گروه قاچاقچی به اجبار یا به توسل به حیله و نیرنگ به خارج از کشور انتقال یافته و سپس در آنجا وادار به روسپی گری شده اند در سال های اخیر به نحو چشمگیری افزایش یافته است. در این زمینه باندهای قاچاق سازمان یافته پس از انتقال این قبیل دختران و زنان ایرانی که قاچاق شده اند آنان را به مکان های فساد و فحشاء در خارج از کشور کشانده و وادار به روسپی گری و فحشاء می نمایند و یا بعضاً به عنوان پیش خدمت در روسپی خانه ها یا کلوپ رقص برهنه مشغول کار می شوند و با این کار انتظار دارند که به سرعت و در مدت کوتاهی از راه خودفروشی پول هنگفتی بدست آورده و فرصت بازگشت به میهن را پیدا کنند اما غالباً توسط قاچاقچیان از طریق یک واسطه به روسپی خانه ها فروخته می شوند و در دام قاچاقچیان گرفتار می شوند (ذاقلی، ۱۳۸۹،ص ۱۲۶).
در این تحقیق حدود ۷۲ درصد از این قربانیان فحشاء دختران ۲۵ ساله و یا کمتر از آن بوده اند که مورد سوءاستفاده قاچاقچیان برای روسپی گری قرار گرفته اند. به علاوه این قاچاقچیان به فروش پسران خردسال نیز مبادرت کرده اند (اشتری، ۱۳۸۰،ص ۲۰).
همچنین، برابر اعلام قوه قضائیه، مسأله قاچاق زنان و بهره کشی جنسی اجباری از دختران و زنانی که در خارج از کشور وادار به روسپی گری و خودفروشی می شوند. این بهره کشی جنسی از آنها به مثابه کالا یا شیء قابل معامله ای آنها را تبدیل می کند به طوری که به عنوان کالای صادراتی به کشورهای دیگر صادر می شوند. به علاوه کسب درآمد سرشار ناشی از قاچاق زنان و فحشاء و روسپی گری آنها و هم چنین سختی تشکیل خانواده و امر ازدواج برای جوانان و از سوی دیگر سیری ناپذیری قوای جنسی، امروزه زمینه قاچاق انسان را برای فحشاء در خارج از کشور افزایش داده است (گلدوزیان، ۱۳۹۲،ص۶۱).

 

۱-۷-۳- وجوه افتراق فحشاء و زنا

 

با توجه به تعریف فحشاء ناشی از قاچاق انسان تفاوت های آن را با زنا به ترتیب زیر مطرح و مورد بحث قرار می دهیم:

 

۱-۷-۳-۱- از نظر کیفیت رفتار عوامل انسانی

 

در زنا کیفیت انجام عمل منافی عفت بین زانی و زانیه غالباً ناشی از رابطه دوستانه و عاطفی است و ایفای رابطه جنسی از ناحیه زانیه معمولاً برای دریافت پول نیست. ولی در پدیده فحشاء ایفای رابطه جنسی بین خودفروش با مشتری غالباً ناشی از اکراه و به مثابه خرید و فروش کالا، موکول به پرداخت پول از ناحیه مشتری است (فریده ممتاز، ۱۳۸۱،ص ۴۲).

 

۱-۷-۳-۲- از نظر زمان انجام عملیات

 

در زنا ایجاد رابطه جنسی بین زانی و زانیه نیازمند پیگیری موضوع از ناحیه زانی و زانیه است که معمولاً استمرار پیدا می کند. ولی در پدیده فحشاء زن روسپی می تواند در ساعاتی از شبانه روز با مرد (مشتری) رابطه جنسی برقرار کند و ایفای این رابطه جنسی غالباً آنی است (فریده ممتاز، ۱۳۸۱،ص ۴۳۰).

 

۱-۷-۳-۳- از نظر انگیزه ارتکاب جرم

 

در زنا ایجاد رابطه جنسی بین زانی و زانیه غالباً موکول به ما به‌ازاء مادی نیست. ولی در فحشاء انگیزه ارتکاب تن فروشی و ایجاد رابطه جنسی بین روسپی و مشتری موکول به پرداخت ما به‌ازای مادی از طرف مشتری برای انجام عمل جنسی به قاچاقچی است.

 

۱-۷-۳-۴- از نظر وجود شخص ثالث (قواد)

 

در زنا ایجاد رابطه جنسی بین زانی و زانیه بدون واسطه صورت می گیرد اما در فحشاء ایجاد رابطه جنسی علاوه بر زانی و زانیه موکول به وجود عامل انسانی دیگری به نام قاچاقچی است.

 

۱-۷-۳-۵- از نظر بزه دیده

 

در زن در صورت وجود شرایطی مانند زنای به عنف یا اکراه زانیه بزه دیده تلقی می گردد ولی در فحشاء روسپی در واقع قربانی است و قاچاقچی بیشترین بهره مادی را از عمل روسپی می برد (اشتری، ۱۳۸۰،ص ۱۴۶).

 

۱-۷-۳-۶- از نظر حق انتخاب در زنا

 

در زنا، زانیه حق انتخاب دارد و از هویت زانی آگاه است. به علاوه زانی برای مدتی در مقام همسر زانیه ظاهر می گردد ولی در فحشاء روسپی حق انتخاب ندارد و از هویت مشتری اطلاعی ندارد.

 

۱-۷-۳-۷- از نظر کارکرد اجتماعی روسپی گری

 

در فحشاء روسپی گری به عنوان یکی از اشکال مهم برده داری محسوب می گردد و روسپی گری کارکرد اجتماعی دارد. ولی زنا گرچه جرم علیه کرامت انسانی است ولی زانیه برای کسب درآمد رابطه جنسی با زانی برقرار نمی کند (اشتری، ۱۳۸۰،ص ۱۴۷). می توان گفت گه هدف و غرض عمده قاچاقچیان انسان بهره کشی جنسی از زنان و کودکان است و این تجارت شوم در اکثر کشورها در حال اتفاق است و با شدت و ضعف هایی در قوانین کیفری کشورها برخوردار است. که بانگاهی به قوانین داخلی این جرم مجازاتی سخت داشته و موفقیت در مبارزه با آن تشریک مساعی و همکاری دولت های بین الملل را می طلبد.

 

۱-۸- توریسم جنسی[۱۳]

 

توریسم جنسی هنوز به عنوان یک جنایت فراملی شناخته نشده است، اما مبارزات سازمان های غیردولتی منجر به بازنگری و تغییر قوانین بسیاری از کشورها شده است، به طوری که اتباع این کشورها ممکن است به دلیل سوءاستفاده جنسی طبق قانون کشور خود به اتهام جنایی مورد پیگرد قرار گیرند. اما در خصوص کودکان اقداماتی اندک در سطح بین المللی انجام شده است. سازمان جهانی گردشگری در مورد حساسیت بیشتر نسبت به منافع کودکان “بیانیه پیشگیری از گردشگری جنسی سازمان یافته” را به تصویب رسانده است. سازمان های غیردولتی نیز پیشنهاد الحاق یک مقاوله نامه دیگر به معاهده حقوق کودک را نموده اند تا موارد آشکار سوءاستفاده جنسی از جمله گردشگری جنسی در آن گنجانده شود (عباچی، ۱۳۸۰،ص ۲۸).
 تصویر درباره گردشگری
بشر در زمینه گردشگری با بهره گیری از پیشرفت‌های علمی در قلمرو صنعت حمل و نقل موفق‌تر از همیشه نشان می دهد، اما این بخشی از فرایند پیشرفت است، بخش دیگر آن توسعه سرطانی «گردشگری جنسی» است که قربانیان آن کسانی هستند که به دلیل فقر اقتصادی خانواده و بی توجهی دولت ها به اجبار تن به خودفروشی می دهند (عباچی، ۱۳۸۰،ص ۲۸).
جهانگردی جنسی به طور کلی عبارت است از: سؤاستفاده جنسی توسط مسافران خارجی، بازرگانان یا جهانگردان از داخل یا خارج از منطقه. هرساله صدها هزار مرد برای خوشگذرانی جنسی به مراکز گوناگونی از جهان هجوم می برند. در واقع توریسم جنسی جریانی است خلاف قاچاق انسان. در قاچاق انسان، انسانی را به منظور سوءاستفاده و بهره کشی از کشور خودش به کشور دیگر منتقل می کنند، در توریسم جنسی وضعیت معکوس است؛ یعنی شخص مشتری خودش به منطقه می آید و به اصطلاح با بلیتی که می گیرد یک اضافه نرخی را برای استفاده از این خدمات در حین اقامت می پردازد. از آنجائی که جهانگردی جنسی کسب پردرآمدی است که در اغلب کشورها و دولت های میزبان مستقیماً و آشکارا از آن حمایت می نمایند. تأثیر گسترش توریسم جنسی در دامن زدن به پدیده شوم فحشا و نقض آشکار حقوق بشر بسیار نمایان است. از سوی دیگر به نظر می رسد زمانی که منطقه ای تبدیل به مقصد گردشگران جنسی شد، آن محل جاذبه ای ویژه برای قاچاقچیان انسان نیز پیدا می کند، به گونه ای که آنان به منظور کسب درآمد وافر و یافتن مشتریان فراوان، افرادی را که به منظور بهره برداری جنسی قاچاق نموده اند به آنجا گسیل می دارند. بدین طریق توریسم جنسی منجر به گسترش گونه ای از قاچاق انسان می گردد (احمدی، ۱۳۸۲،ص ۳۸).

 

۱-۱۰- قاچاق انسان[۱۴]

 

لفظ قاچاق همانطوری که پیشتر گذشت عبارت است از: تردستی، کاری که پنهانی و یا تردستی انجام شود، خرید و فروش کالایی که در انحصار دولت و یا معامله آنها ممنوع است، وارد کردن یا صادر کردن کالاهایی که ورود و صدور آن‌ ها ممنوع است. امروزه مهمترین انواع قاچاق در سطح بین المللی را قاچاق موادمخدر و مواد هسته ای، قاچاق انسان، قاچاق اعضای بدن و قاچاق اتومبیل تشکیل می دهند (اشتری، ۱۳۸۰،ص۳۰).
مسئله قاچاق انسان اشخاص با تقسیم بندی زنان، زنان و کودکان، یا قاچاق به منظور بهره کشی جنسی مورد بحث قرار می گیرد. حال آنکه بر طبق تعاریف و مصادیق، قاچاق انسان پدیده ای بسیار گسترده در سطح جهانی به منظور مقاصد جنسی و غیرجنسی است و کلیه افراد را در برمی گیرد. از دیدگاه حقوق بشر نیز قاچاق انسان باید به گونه ای گسترده تعریف شود تا شامل کلیه آثار و جوانب آن گردد (اشتری، ۱۳۸۰،ص ۳۱).
تعریف ارائه شده توسط سازمان ملل متحد در سال ۱۹۹۴ تا پیش از تعریف پروتکل مصوب سال ۲۰۰۰ به صورت گسترده تری مورد پذیرش قرار داشت. این تعریف چنین است: «حرکت دادن غیرقانونی و مخفیانه اشخاص در عرض مرزهای ملی، عمدتاً از کشورهای در حال توسعه و کشورهای دارای اقتصاد در حال گذر، با هدف نهایی واداشتن زنان و دختران به وضعیت بهره کشانه و ستمگرانه از لحاظ جنسی و اقتصادی به منظور سود کارگیرندگان، قاچاقچیان و … سندیکاهای جنایتکار و دیگر گروه های مرتبط با قاچاق همچون کار خانگی، ازدواج دروغین، استخدام مخفیانه و فرزند خواندگی دروغین.»
تعریفی که در ماده سوم پروتکل پیشگیری، سرکوب و مجازات اشخاص به ویژه زنان و کودکان[۱۵] مصوب ۲۰۰۰ الحاقی به کنوانسیون ملل متحد علیه جنایات سازمان یافته فراملی[۱۶]، ارائه شده است، در زمره کامل ترین تعاریف در این خصوص جای می گیرد (تبریزی، ۱۳۷۹،ص ۴۸).
در این پروتکل آمده است: «قاچاق اشخاص، به معنی استخدام کردن، اعزام، انتقال، پناه دادن یا پذیرفتن اشخاص است به وسیله تهدید یا توسل به زور یا اشکال دیگر اجبار، ربودن، تقلب یا فریب، اغفال، سوءاستفاده از وضعیت آسیب پذیری یا با دادن یا گرفتن مبالغی یا منافعی برای تحصیل رضایت شخصی که روی دیگری کنترل دارد، که این اقدامات به منظور بهره برداری صورت می گیرد. بهره برداری شامل بهره برداری از فحشای دیگران یا اشکال دیگر بهره برداری جنسی، کار یا خدمات اجباری، به بردگی گرفتن یا اعمال مشابه بردگی، استثمار یا استخراج اعضاست (حسینی، ۱۳۸۳،ص ۷۷).
این تعریف که هم اکنون مقبول ترین تعریف در سطح بین المللی است، قاچاق کلیه اشخاص اعم از زن و مرد و کودک با هر هدفی (بهره برداری جنسی، کار اجباری، به بردگی گرفتن، استثمار یا استخراج اعضا) را در برمی گیرد. براساس این پروتکل رضایت مجنی علیه با تهدید زور، تقلب یا فریب و سایر راه های نادرست حاصل شده است، این رضایت ظاهری، مانع از تحقق جرم نیست. مهم است که از این تعریف استفاده کرده و سوءبرداشت های برخی از مقامات را در این مورد که قربانیان انسان از همان ابتدا واقفند که برای مثال در صنعت سکس به کار مشغول خواهند شد و بنابراین قاچاقی وجود ندارد، روشن کرد (حسینی، ۱۳۸۳،ص ۷۸).
بر طبق ماده ۱ قانون مبارزه با قاچاق انسان جمهوری اسلامی ایران، قاچاق انسان عبارت است از: «خارج یا وارد ساختن و یا ترانزیت مجاز یا غیرمجاز فرد یا افراد از مرزهای کشور با اجبار و اکراه یا تهدید یا خدعه و نیرنگ و با سوءاستفاده از قدرت یا موقعیت خود یا سوءاستفاده از وضعیت فرد به قصد فحشاء یا برداشت اعضا و جوارح، بردگی و ازدواج.»
نظر به گستردگی و اهمیت موضوع قاچاق زنان و کودکان، سازمان های بین المللی تعاریف دیگری نیز مطرح کرده اند که به طور کلی سعی در کاربردی کردن این واژه بوده است. در کشورهای آسیای جنوب شرقی معمولاً از واژه “خرید و فروش زن برای بهره برداری جنسی” استفاده می شود و تأکید دارند که افراد از ساختارهای حمایتی اجتماعی فرد دور می شوند و حس قدرتشان از ایشان گرفته می شود. تعریف سازمان ائتلاف جهانی[۱۷] علیه قاچاق انسان بسیار وسیع و به سه نکته اشاره دارد:
الف) پروسه به کارگیری و انتقال؛
ب) توجه به این نکته که مردان نیز می توانند مانند زنان قاچاق شوند؛

Be the first to comment

Leave a Reply

ایمیل شما نمایش داده نخواهد شد


*